December 9, 1998
HOE RECHT IS ONZE RECHTSSTAAT: VERVOLGING
DECEMBERMOORDEN??
De recente problemnen rond onze rechtsstaat moeten helaas als syptomen worden gezien van een
veel ernstiger ziekte, die al veel langer heerst. Thans zestien jaar na de berucht geworden
december moorden van 8 december 1982, blijken de demonische krachten in onze samenleving
nog altijd van zodanige aard te zijn, dat openlijke bespreking en vervolging van de december
moorden nog altijd hangt binnen de sfeer van taboe en angst. Met alle daagse schijn moet maar
worden gedaan alsof er niets aan de hand is. De Mensenrechtenorganisatie Moiwana '86 blijft zich
op het standpunt stellen, dat onderzoek, vervolging en compensatie de enig juiste respons is in een
rechtsstaat, die zichzelf respecteert. In Fort Zeelandia vond gisteren ter gelegenheid van de 8
december invulling een herdenkingsdienst plaats voor de geexecuteerden in Fort Zeelandia.
Diverse religieuze organisaties participeerden in de herdenkingsdienst. Pandita Baldew Malhoe is
van mening, dat een volk zich veilig moet kunnen voelen onder zijn leiders. De vraag is nu, hoe
veilig men zich voelt in Suriname met deze leiders. De pandita haalde enkele mantra's aan ter
illustratie, om aan te geven, dat een leider die onafhankelijk van de volkswil regeert, zijn volk
vernietigt. Indien hij niet rekening houdend met de hoogste instituten van het land, zelfstandig en
machtsdronken handelt, zal hij zijn eigen volk opvreten, zoals een leeuw zijn prooi opvreet. Zij
riep het volk op tot waakzaamheid tegen alleenheersers, die het volk uitbuiten en onrechtvaardig
handelen omwille van eigen belang. De pandita gaf aan, dat de 15 gevallen helden en andere
gesneuvelden hebben gestreden voor een beter Suriname. De aangehaalde mantra's geven
nauwkeurige regels voor de ordening van de staat en de rechten van het volk. Ook dominee
Zeefuik stelde, zolang er geen gerechtigheid is, zal er ook geen bevrediging kunnen zijn. Ook
andere leiders baden God, dat een dag als de beruchte 8 december zich nooit meer zal herhalen.
De CLO spreekt over de zwarste dag in onze geschiedenis. Wet en recht hebben moeten plaats
maken voor rechteloosheid, onzekerheid, bandeloosheid, beestachtigheid en vooral
onmenselijkheid. De CLO vindt het van weinig respect en menselijke gevoeligheid getuigen, dat
president Jules Wijdenbosch het juist op de herdenkingsdatum van dit geschiedkundig dieptepunt
van ons land, ons heeft uitgenodigd voor een dialoog met een controversieel karakter. De
organisatie tekent ernstig protest aan tegen de handelwijze van de president.
De regering die thans dialoog predikt, maar machtsvertoon etaleert, weigert te praten met CLO
secretaris generaal Ronald Hooghart, die onaardige dingen over de regring zou hebben gezegd.
Tevens is ook het Ministerie van Onderwijs en Volksontwikkeling begonnen met de uitvoering
van dreigementen tegen actievoerende leerkrachten, hen over te plaatsen tot uitvoering te
brengen. Dialoog prediken en machtsmisbruik toepassen, vormen een schril contrast met elkaar
volgens de actievoerenden. Robby Naarendorp zegt dat niet alleen leerkrachten gemuteerd
(overgeplaatst) worden, maar tevens aangezegd worden om dienstwoningen te verlaten.
Uitdrukkelijk gaat het hier om confrontatie en niet om oprechte dialoog. De overheid heeft als
grootste werkgever en toezichthouder op de naleving van wettelijke regelingen, de
arbeidswetgeving vertrapt. Zonder het stakingsrecht te ondermijnen, kunnen individuele actievoerders niet op een dergelike rancuneuze wijze worden aangepakt. Naarendorp verwijst naar het
oordeel van de Arbeidsinspectie inzake de acties bij De Molen, waarbij actievoerenden tijdens hun
acties niet mogen worden ontslagen. De overheid geeft thans een slecht voorbeeld aan de
particuliere sector. Op grond van de wet is het stakinsgrecht een fundamenteel recht, dat via
machtsmisbruik van de overheid wordt geschonden.
De grootste klant van staatsolie, namelijk de bauxiet maatschappij Suralco, wordt door staatsolie
voorzien van een oliepijpleiding. De EIB heeft gisteren de leningsaanvraag van Staatsolie, groot 4
miljoen Ecu=5 miljoen US dollar, goedgekeurd. De pijpleiding zal lopen vanaf Tout Lui Faut naar
Paranam op het Suralco complex. Als eis van de Europese Investerings Bank gold een garantie
van de overheid, die inmiddels is afgegeven. De pijpleiding zal gedurende het laatste decennium
van de bauxietwinning voor een grotere toevoer van olie zorgen. De rente van de lening varieert
van 4 tot 6 procent en valt onder de categorie zachte leningen. Er geldt een vrijstelling voor
aflossing voor de eerste drie jaar, maar in de volgende 12 jaar moet de aflossing worden
gerealiseerd.
Onlangs moesten twee vrijwilligers van het Amerikaanse Peace Korps zich terug trekken uit
Marijkedorp. De (NDP)Kapitein beschuldigt het tweetal ervan agenten van de CIA te zijn. De
werkelijke aard van de problemen ligt in machtsdrangen binnen de kapiteinsfamilie Zaalman, die
het gezamenlijk eenzijdig wensen te bepalen voor de gehele gemeenschap, bestaande uit circa 100
personen. Een zakenman bouwde enige tijd geleden een huis in het dorp, waarover een rechtszaak
ontstond, omdat de zakenman zogenaamd binnen een economische zone zou hebben gebouwd.
De zakenman werd door de rechter in het gelijk gesteld en vervolgens brandde zijn huis af. Na dit
opmerkelijk voorval stelde basja Cyrill Sabajo zijn functie ter beschikking, omdat hij het niet eens
was met de methoden van de kapitein. Tussen Zaalmen en Sabajo was er ook een probleem over
een door de NDP beschikbaar gestelde T.V. Zaalman wordt ook verweten, dat hij de
ontwikkeling van het dorp in ander opzicht tegen houdt. Zo wil hij de verklaring waarin het
beheer van het park wordt gegund aan Stichting Wan Shi Sgha niet ondertekenen. De vertrokken
vrijwilligers gaven juist alle steun aan de ontwikkeling van het dorp, maar zijn het slachtoffer
geworden van familierancunes in het binnenlandse dorp nabij Albina.
-END-